Camper gasfles: propaangas versus butaangas voor camper

Je staat midden in de bouw van je buscamper. De vloer is gelegd, de wanden gaan omhoog en dan komt die ene vraag: welke gasfles neem ik?

Het voelt als een klein detail, maar het bepaalt straks of je koffie warm wordt in de sneeuw of dat je gasfles leeg is net als je aankomt op die paradijselijke camping in Spanje. Kiezen tussen propaan en butaan is niet zomaar een knoop doorhakken; het is een keuze voor hoe en waar je reist. Laten we het erover hebben, gewoon, als vrienden aan de keukentafel.

Wat zit er in die fles? De basis van propaan en butaan

Stel je gasfles voor als een cocktail. De basis is altijd LPG, Liquefied Petroleum Gas.

Maar de verhoudingen verschillen. Bij een butaangasfles zit het gas op een lage druk.

Het verdampt makkelijker bij temperaturen boven het vriespunt. Ideaal voor die zomerse trip door Frankrijk. Een propaangasfles heeft een hogere druk. Het blijft vloeibaar en verdampt beter bij koude temperaturen, zelfs als het buiten -10°C is.

De meeste gasflessen die je in de camperwereld tegenkomt, zijn eigenlijk mengsels.

Zo is de klassieke groene Campingaz fles (de C206 of C904) een butaan/propaan mix. De bekende oranje-witte flessen van bijvoorbeeld Primagaz of de gasflessen van de bouwmarkt zijn vaak pure propaan of een mix met meer propaan. Het verschil zit hem in de chemie, maar vooral in hoe het gas presteert als het koud is.

Feitje: Butaan kookt bij 0,6°C. Propaan kookt bij -42°C. Dat verschil is cruciaal voor je camperkeuken in de winter.

Waarom maakt dit uit? Omdat je gasfles de brandstof levert voor je kooktoestel, je verwarming en soms zelfs je koelkast.

Als het gas niet verdampt, komt er geen vlam. En dan sta je met een koude pan pasta op een koud fornuis.

Niet wat je wilt.

Het koude dilemma: waarom je locatie je gaskeuze bepaalt

Je gasfles gedraagt zich anders op de camping in de Ardennen dan op een zonnige parkeerplaats in Spanje.

Butaan is een slome verdamping bij kou. In de herfst of winter, als de temperatuur onder de 5°C duikt, stopt je butaangasfles er vaak mee.

Het gas verdampt niet meer genoeg om je fornuis van brandstof te voorzien. Je vlam wordt slap of dooft. Propaan daarentegen lacht om de kou. Zelfs bij -15°C verdampt het nog vrolijk door.

Dus, als je van plan bent om door te reizen naar koudere gebieden of in de winter te camperen, is een propaangasfles de enige logische keuze.

Denk aan die wintercamper met een dieselkachel; je wilt zeker weten dat je kunt koken, ook als het vriest. Maar er is een maar. Propaan is duurder en de flessen zijn vaak groter en zwaarder.

Voor een buscamper bouw is gewicht een issue. Een butaangasfles is lichter en compact, perfect voor een zomertripje door Europa.

Dus, de keuze hangt echt af van je reisplannen. Ga je voor lichtgewicht en zomer, of voor kracht en all-season?

• Propaan: Werkt tot -42°C. Hogere druk. Grotere, zwaardere flessen. Duurder.
• Butaan: Werkt tot 0°C. Lagere druk. Lichtere, compacte flessen. Goedkoper.

De praktijk: gasflessen voor je camperkeuken

Laten we kijken naar de flessen zelf. Voor buscampers zijn compacte flessen populair.

De Campingaz 206s (butaan) is een klassieker. Hij past in veel camperkastjes en weegt maar 0,9 kg leeg. De vulling kost ongeveer €8-€12.

Ideaal voor een weekendje weg of een zomerse rondreis. Maar, zodra de temperatuur daalt, is het gedaan met de pret.

Voor propaan kijk je naar de 5kg of 10kg flessen. Een 5kg propaangasfles (merken zoals Primagaz, Totalgas, of de witte gasflessen van de bouwmarkt) is een stuk groter.

Je hebt een stevige gasbox nodig om hem buiten te vervoeren. Een 5kg fles kost ongeveer €20-€30 voor de vulling en de huur van de fles (als je hem huurt). Een 10kg fles is nog zwaarder, meer voor grote campers of vaste installaties. Veel camperaars kiezen voor een mix.

Ze hebben een kleine butaangasfles voor de zomer en een propaangasfles voor de winter. Of ze gebruiken een universele gasdrukregelaar die geschikt is voor beide gassoorten.

Let wel: de aansluiting verschilt. De Campingaz flessen hebben een specifieke schroefdraad (Campingaz systeem), terwijl de meeste propaangasflessen een standaard gasflessendraad hebben (internationale draad). Prijsindicaties voor de aanschaf van een fles (exclusief vulling):

1. Campingaz 206s (Butaan): €15 - €25 (afhankelijk van of je de fles koopt of huurt).
2. 5kg Propaangasfles (wit/rood): €40 - €60 (aanschaf fles). Vulling €20-€30.
3. Gasdrukregelaar: €15 - €40. Let op: specifiek voor propaan of butaan, of universeel.

Tip voor buscamperbouwers: Meet je gasbox! Een 5kg propaanfles is vaak 30cm hoog en 25cm breed.

Die moet passen in je buitenkast. Een Campingaz 206s is veel kleiner (25cm hoog, 15cm breed). Ruimte is schaars in een bus.

Veiligheid en regelgeving: doe het goed

Gas in een camper is serieus spul. Je sluit de gasfles aan op een gasregelaar voor de camper, die de druk verlaagt naar een veilig niveau voor je apparaten.

Voor propaan is die druk hoger dan voor butaan. Een verkeerde regelaar gebruiken kan leiden tot lekkage of een te hoge vlam. Gevaarlijk!

De regel in Nederland en België: gasflessen moeten in een goed geventileerde ruimte staan of in een speciale gasbox buiten. In een buscamper bouw je vaak een gasbox onder de vloer of in een buitenkast. Zorg dat de box luchtgaten heeft en dat de slangen kort en stevig zijn. Gebruik altijd gasdichte slangklemmen.

En koop een goede gasmelder in je camper. Een koolmonoxidemelder is essentieel, maar een gasmelder (voor LPG) redt je leven bij een lekkage.

Pro-tip: Gebruik Teflon tape (gasdicht) op de schroefdraadverbindingen. Nooit gewone witte tape gebruiken!

Reizen met gasflessen? In Europa mag je maximaal 2 kleine gasflessen (tot 3kg propaan of 2x Campingaz 206) in de auto of camper vervoeren, mits goed vastgezet en geventileerd. Grotere flessen moeten in een goedgekeurde gasbox op het dak of achterop.

Check altijd de lokale wetgeving, want in Duitsland of Frankrijk zijn de regels soms strenger. Check altijd je gasinstallatie voor elke reis. Sproeien met zeepsop op de verbindingen: als er belletjes ontstaan, is er een lek. Simpel, maar effectief.

De keuze: welke gasfles kies jij?

Je staat voor de keuze. Wat wordt het? Laten het samenvatten voor je buscamper project.

Ga je voor licht en simpel? Kies dan een butaangasfles zoals de Campingaz 206s.

Perfect voor de zomer, goedkoop, en makkelijk te vullen bij elk tankstation of campingwinkel. Maar onthoud: als het vriest, ben je de klos. Wil je het hele jaar door kunnen koken, ook in de sneeuw op een camping in Oostenrijk?

Dan is propaan de beste vriend. Een 5kg propaangasfles is een betrouwbare krachtpatser.

Hij is wel zwaarder en kost meer. Voor een buscamper is het slim om te kijken naar een lichtgewicht aluminium propaanfles. Die zijn er ook, maar ze zijn wel duurder (€80-€120 voor een 5kg fles). Een populaire oplossing voor camperaars die vaak op hun 2-pits of 3-pits kooktoestel koken, is een dubbele gasopstelling.

Een kleine fles voor dagelijks gebruik en een grote als reserve. Of een wissel systeem.

Zo ben je nooit zonder gas. Denk ook aan je gasverbruik. Een gemiddeld campergezin verbruikt ongeveer 1-2 flessen per week bij intensief gebruik (koken, verwarmen).

• Zomer, lichtgewicht, goedkoop: Butaan (Campingaz 206s). Prijs vulling: €8-€12.
• Winter, all-season, krachtig: Propaan (5kg fles). Prijs vulling: €20-€30.
• Ultieme flexibiliteit: Koop een universele gasdrukregelaar en wissel tussen flessen.

Praktische tips voor je camper gasinstallatie

Hier zijn een paar concrete tips om je op weg te helpen met je camperbouw. Allereerst, de gasbox. Als je een buscamper bouwt, is een gasbox vaak de beste optie.

Koop een goedgekeurde gasbox voor campers, bijvoorbeeld van Truma of Dometic. Deze kosten tussen de €50 en €150.

Zorg dat de box goed bereikbaar is, want je moet de fles kunnen verwisselen. Wat betreft de gasleiding: gebruik flexibele gasslangen die goedgekeurd zijn voor LPG. De diameter is meestal 8mm of 10mm.

Gebruik messing fittingen, geen plastic. En zorg dat de slang niet te strak komt te zitten, maar ook niet te veel speling heeft.

Een slangenklem is essentieel. Denk aan de winter. Als je in de kou staat, kan de gasdruk dalen. Zet je gasfles dan in een geïsoleerde box of gebruik een gasflesverwarmer.

Dat is een simpel apparaatje (€20-€40) dat de fles warm houdt zodat het gas blijft verdampen.

Handig voor propaan, maar vooral voor butaan onmisbaar in de kou. Tot slot, de accessoires. Een goede gasdrukregelaar kost €20-€30.

Een gasfleshouder voor in de bus (om de fles vast te zetten) kost €15-€25. En een setje gasdichte slangen en fittingen? Reken op €20.

Het loont om een complete camper gasset te kopen bij een specialist zoals Obelink of een camperbouw winkel. Dan weet je zeker dat alles compatible is. Onthoud: gas is je beste vriend in de camper, maar alleen als je het respecteert. Overweeg je liever een inductie kookplaat voor de camper? Dat kan ook, mits je stroomvoorziening op orde is.

Kies de juiste fles voor je reis, sluit het goed aan, en check regelmatig. Dan staat er niets in de weg voor een warme maaltijd, waar je ook bent.